Up-trend

Mình nghĩ rằng có hai thứ quan trọng nhất để nhìn vào khi đánh giá xã hội đang tốt lên hay tệ đi, đó là giáo dục và pháp luật. Những cái khác không phải không nói lên nhiều điều, không phải không quan trọng, chỉ là mình thấy qua hai góc độ này, cái nhìn toàn cảnh trở nên dễ hơn và rõ hơn. 

Giáo dục và pháp luật không phải chỉ là chuyện cái gì được dạy, cái gì bị cấm. Nó là toàn thể quá trình hình thành, tư duy xây dựng và áp dụng, phản ánh cách nhà cầm quyền và từng người dân nhìn nhận về nó như thế nào. Sách giáo khoa viết gì không quan trọng bằng việc người ta nghĩ gì khi viết những điều ấy, cũng như từng điều luật cụ thể không quan trọng bằng việc người ta thực hành các nguyên tắc pháp quyền như thế nào. Vì thế, giáo dục không gói gọn trong khuôn viên nhà trường, còn pháp luật đương nhiên không thường trú ở mỗi tòa án và trại giam. 

Sống một cuộc đời cũng giống như đầu tư tài chính, phải đưa ra quyết định xuống tiền, cắt lỗ, chốt lãi hoặc thậm chí đứng ngoài, không làm gì cả. Quyết định của đời sống là đầu tư hoài bão, tâm huyết, vốn sống. Vì thế, nếu đầu tư tài chính đòi hỏi cái nhìn sáng suốt về không chỉ một doanh nghiệp mục tiêu riêng lẻ, một ngành riêng biệt mà còn cần thấy trước xu hướng của cả nền kinh tế, luôn cả kinh tế thế giới, thì đầu tư cuộc đời cũng cần cái nhìn vĩ mô về xã hội. 

Tiếc thay, những diễn biến gần đây đang phản ánh xu hướng vận động đáng buồn. Trong thế giới này, giữ gìn phẩm giá trở nên khó khăn hơn, đòi hỏi cùng lúc rất nhiều hiểu biết, tình người và cả sự kiên định.