Lão khọm chê bọn tiểu yêu

Sau khi dành thời gian xem Tiểu yêu quái núi Lãng Lãng xong, mình phát hiện ra một lão khọm già bày đặt đi ngược chiều dư luận để chê phim. Lão khọm đấy chính là thằng này.

Trước khi đọc tiếp, xin bạn hãy cầm ly đanh đá không đường lên nhấp một ngụm cho ngọt họng, để còn sẵn sàng nuốt trôi chỗ thuốc đắng giã tật, sự thật mất lòng về sau.

Dạo đầu hoành tráng để chuẩn bị tâm lý thế thôi chứ thật ra mình không chê. Phim không tệ đâu, cấu trúc chặt chẽ, kể chuyện có tiết chế, dẫn dắt nhịp điệu vừa phải. Nhưng với mình, nó dừng lại ở mức vừa vừa, vầy vậy. Tiểu yêu quái núi Lãng Lãng cũng giống như chương trình Gặp nhau cuối năm – hay còn gọi là Táo Quân: cả hai cùng phản ánh thực tại xã hội trái ngang, cùng mượn tiếng cười làm phương tiện, cùng giải quyết vấn đề một cách nửa vời bằng một thứ “giải Khuyến Khích” không có thực chất. Trong 72 phép Thiên cang và 36 phép Địa sát, họ quyết định dùng phép thứ 109 – “thắng lợi tinh thần” – vốn người xứ ấy thành thạo nhất.

Nghĩ lại thì dùng đến tuyệt chiêu giữ nhà “thắng lợi tinh thần” cũng là phải. Mình xem bộ phim này chỉ thấy tuổi trẻ (và cả xã hội Trung Quốc nếu phóng to ra) được thể hiện bằng hai chữ: bế tắc. Chính những người làm phim cũng tắc tị, không thể giải quyết đề bài đặt ra từ đầu phim. Không thể đẻ ra thêm một Tề Thiên Đại Thánh nào khác để đại náo cõi người, phá bỏ cỗ máy đang chạy rầm rập nghiền nát mọi thứ trong vòng quay, nếu không muốn đi tù. Đẻ ra thứ xa vời, thiếu thực tế quá thì phim rớt cảm xúc. Nên họ phải viện đến giải pháp kiểu phải đạo nhưng nhạt nhòa.

Xã hội Trung Quốc đương đại là bối cảnh mà Việt Nam cũng sẽ phải bước vào sau khoảng 10 năm nữa, dù có thể biểu hiện ở Việt Nam phần nào đỡ cực đoan hơn. Cỗ máy ở Việt Nam đang dần thành hình rồi. Phần đông người trẻ sẽ bị cuốn trong vòng xoáy lao động – kiếm tiền – sinh tồn mà không tích lũy được mấy giá trị thặng dư về mặt xã hội. Sẽ có những người chọn thoát ra, hay còn gọi là “nằm thẳng”. Tăng trưởng kinh tế diễn ra trên nền tảng kéo giãn khoảng cách giàu nghèo: một số ít giàu lên thêm rất nhiều, còn lại chỉ đi ngang hoặc nhúc nhích. Những cơ hội thay đổi về lượng để thay đổi về chất sẽ càng thu hẹp lại khiến hầu như tất cả đều chẳng là ai cả. 

Xét cho cùng, Tây Du Ký – tác phẩm mà Tiểu yêu quái núi Lãng Lãng đem cấu tứ dựa vào – chưa bao giờ là một câu chuyện Phật Giáo. Đúng hơn, đấy là chuyện kể về siêu anh hùng, và Tôn Ngộ Không đứng sánh vai với Thor, Captain America, Black Panther, Batman, Superman, dù cái đội Liên Hiệp Quốc này thuộc về đủ các vũ trụ khác nhau. Mình nghĩ, bọn trẻ con và những đứa trẻ đã lớn lên, ai cũng có chung mơ ước mình có 72 phép thần thông của Tề Thiên Đại Thánh, không phải là để đi lấy kinh rồi được bổ nhiệm thành Phật nọ Bồ Tát kia, mà chỉ là để có sức mạnh thay đổi thế giới theo những lẽ phải cơ bản nhất thôi.